مطبوعاتی که قیچی می‌شدند

سانسور مطبوعات در خاطرات روزنامه‌نگاران دوره پهلوی

در حوزه تاریخ مطبوعات دوره پهلوی، یک دسته از آثار غیرقابل چشم‌پوشی، خاطرات روزنامه‌نگاران آن دوران است که در منابع مختلفی می‌توان سراغ آنها را گرفت. روزنامه‌نگاران، در لابه‌لای خاطراتشان به موضوع‌های متعددی اشاره کرده‌اند که یکی از آنها مسأله وجود سانسور در مطبوعات آن عصر است. در این زمینه گفته‌ها و نوشته‌ها فراوان است. در فرصت کنونی، نگاهی انداخته‌ایم به برخی از خاطراتی که در آنها به قصه سانسور مطبوعات اشاره شده است.

اهمیت تعامل تاریخ محلی با تاریخ شفاهی در تدوین محلی‌نگاری

تدوین به عنوان محصول نهایی بسیاری از مصاحبه‌ها مدنظر پروژه‌‌های فردی یا جمعی تاریخ شفاهی است. تدوین در تاریخ شفاهی به عوامل گوناگونی مانند سیاست‌گذاری مراکز، تدوینگر و نوع مصاحبه‌ها بستگی دارد. در این مقاله به ارتباط بین تاریخ محلی و تاریخ شفاهی و تأثیر آن بر تدوین پرداخته می‌شود تا طرح مباحثی مانند ماهیت تاریخ محلی و کارکرد تاریخ شفاهی در پژوهش‌های تاریخ محلی، تفاوت محلی‌نگاری شفاهی با تاریخ شفاهی بیان شود.

صدق و کذب در تاریخ شفاهی

تولید روایت‌های مختلف در کشور ما به علل مختلف از جمله انقلاب و جنگ در سالهای اخیر در حال گسترش بوده است و همین امر باعث شده است تا جایگاه تاریخ شفاهی روز به روز اهمیت بیشتری در جامعه ما پیدا نماید. اگرچه در مقام گردآوری تلاشهای بسیاری صورت گرفته است اما یکی از مهمترین بحث‌های تاریخ شفاهی مسئله اعتبار روایت‌هایی است که تاریخ شفاهی تولید می‌کند.

روش پژوهش در تاریخ شفاهی (تدوین طرح پژوهشی تاریخ شفاهی)

این نوشتار در پی این نیست که تعاریف متعددی که از تاریخ شفاهی وجود دارد یا دیدگاه‌ها و نظریه‌‌های مختلفی که در جنبه‌‌های مختلف آن وجود دارد ارائه دهد. هدف آن، روش پژوهش یا به عبارت بهتر روش تحقیق در تاریخ شفاهی است، بدین معنا که برای انجام یک طرح تاریخ شفاهی چه روشی را در پیش بگیریم؟ در حقیقت «طرح تاریخ شفاهی» به عنوان یک پژوهش تاریخی از مهمترین الزامات تاریخ شفاهی در نظر گرفته شده تا به یک مصاحبه خوب و یک منبع قابل اعتبار و اعتنا منتج شود.

جایگاه مدارک شفاهی پرونده فرهنگی شهدا در تاریخ‌نگاری دفاع مقدس

بخشی از محتویات پرونده فرهنگی شهدا را مدارک شفاهی تشکیل می‌دهد. خاطرات، عمده‌‏ترین آن‌هاست که در قالب مصاحبه بیان شده است. مدارک شفاهی شهدا، منابع مکمل در نگارش تاریخ جنگ هستند و پرونده فرهنگی شهدا، مهم‌ترین محل انباشت و بایگانی آنها.

ضرورت‌ها، حوزه‏‌ها و موضوعات تحقیق

درآمدی بر تاریخ شفاهی معماری ایران

«تاریخ شفاهی معماری ایران» در فهرست دروس رشته مطالعات معماری ایران و منابع شفاهی به عنوان یکی از منابع تحقیق در درس «روش تحقیق در تاریخ معماری» گنجانده شده است. برخی موضوعات طرح‏‌های تاریخ شفاهی معماری ایران، ناظر بر مفاهیم علمی پیرامون معماری است.

حرکت در مرز «روایت شفاهی» و «تاریخ شفاهی»

به موازات توسعه استفاده از روش علمی تاریخ شفاهی و گسترش حوزه‌‏ها و میدان‏‌های تحقیق و آثار منتشر شده آن در ایران، عنوان و مفاهیم تاریخ شفاهی به علت نو و پُرکاربردبودن و جذابیت کارکرد، رواج فراوان یافته‌اند...

ذات استقبال از خاطره‌گویی و خاطره‌نویسی، استقلال‌خواهی است

در بین قالب‌های گوناگون، این قالب «خاطره‌نویسی» بود که توانست میراث با ارزش انقلاب (اسلامیت و استقلال‌خواهی) را به سلامت، از گذشته به حال برساند و می‌توانم با امیدواری بگویم که به آیندگان نیز منتقل خواهد کرد.

به یاد مبدع عنوان «راوی» برای پژوهشگر تحقیقات میدانی

نگاه «دکتر هادی نخعی» به تاریخ‌نگاری جنگ

عملیات رمضان حدود 20 روز بیشتر نبود. اما حضور من از زمان موسوم به آمادگی و فراهم آمدن مقدمات اجرای عملیات تا انجام وظیفه و سپس تحلیل و بررسی نتایج آن، حدود 45 روز طول کشید. تمام طول این مدت، تنها راوی قرارگاه کربلا بودم...

گفتاری از علیرضا کمری

چند نکته درباره سنّت شفاهی و رابطه‌ی آن با تاریخ

از آنجا که تاریخ‌نگری و تاریخ‌نگاری در پیش از تاریخ‌نگاری مدرن با سنت‌های شفاهی روایی درآمیخته است، سنت‌های شفاهی ـ یعنی افسانه‌ها، داستانها، اسطوره‌ها ـ نه‌فقط در زمره‌ی منابع تاریخی جای دارند بلکه به‌سان طلیعه‌ی تاریخ در روایت‌های تاریخی منزلت یافته‌اند.
1
...
 

بر فراز میمک – 16

خاطرات ستوان دوم خلبان احمد کروندی
هر سه فروند در گوشه‌ای از قرارگاه به زمین نشستیم و با خاموش کردن موتور ـ برای گرفتن اطلاعات ـ به سمت دفتر عملیات راه افتادیم. از در هر سوله یک نفر بیرون می‌آمد و چند نفر به داخل می‌رفتند. جلوی در بعضی از سوله‌ها ترافیک سنگینی از آدم برقرار بود. سطرح قرارگاه پر از خودرو آماده حرکت بود. در میدان مرکزی قرارگاه، نفرات زیادی ـ در حالی که توسط افراد مسلح حفاظت می‌شدند ـ به چشم می‌خوردند.