آسیب‌شناسی تاریخ شفاهی در ایران

بعد از گذشت سه دهه از کار تاریخ شفاهی، لازم است نگاهی به پشت سرمان بیندازیم و ببینیم چه راهی را پیمودیم. ببینیم این اطلاعاتی که تولید کردیم و در اختیار جامعه گذاشتیم، چه میراثی برای کشورمان به ارمغان آورده است.

طرحی که در دامغان اجرا شد

شب نمایش خاطره

با این پیش‌فرض‌ که «بردن راوی، مصاحبه‌گر و مخاطبان به فضایی متناسب و دارای شباهتی با آنچه خاطره در آن اتفاق افتاده، می‌تواند به بازسازی کامل‌تر در بیان خاطرات و ادراک بهتر مخاطبان کمک کند»، «شب نمایش خاطره» برگزار شد.

رونمایی فصل نخست فیلم‌های تاریخ شفاهی بازار اصفهان

همراهی تاریخ شفاهی و تصویری

امروزه تاریخ شفاهی را به عنوان شیوه‌ای از نگاه به تاریخ و یا مجموعه کتاب‌هایی با این عنوان می‌شناسند، اما اصل این است که تاریخ شفاهی یک روش و مکانیسم برای جمع‌آوری اطلاعات تاریخی از میان توده مردم و فرودستان و نه فرادستان جامعه است.

دویست‌و‌‌نودمین برنامه شب خاطره

خاطرات مقاومت

دویست‌‌ونودمین برنامه شب خاطره، میزبان خاطره‌گویی امیر محمود کمن، خانم جومای احمد کروفی و سید صالح موسوی بود. دو نفر از آنان درباره شهید سپهبد علی صیاد شیرازی خاطره گفتند و روایت بانوی نیجریه‌ای درباره مبارزات جنبش اسلامی مقاومت در این کشور بود.

به‌ یاد دکتر حسین اردستانی

از روایت عملیات تا ثبت تاریخ شفاهی فرماندهان

چارچوب و بُعد مفهومی که دکتر حسین اردستانی در مرکز اسناد و تحقیقات دفاع مقدس برای تاریخ شفاهی جنگ تعریف کرده بود، مبتنی بر کارِ اسنادی و علمی بود؛ یک تاریخِ وفادار به واقعه. یعنی بیشتر، جهتِ تاریخ نظامی- غیر نظامی و فرماندهی مدنظر بوده است.

برگزاری نخستین برنامه «شبی با نویسنده»

بختیاری دانشور به روایت خاطرات

کتاب «مردی که خواب نمی‌دید» زمانی منتشر شد که هنوز ادبیات جنگ آن‌چنان مطرح نشده بود، اما داوود بختیاری دانشور همه جزئیات را در کار آورده بود و یکی از زیباترین و بهترین کارهایی بود که او زحمتش را کشید.

نخستین آیین بزرگداشت راویان تاریخ شفاهی

کنار هر طرح بزرگ، گروه تاریخ شفاهی باشد

باید به نسل جوان نزدیک شد و آنها را در ثبت تاریخ شفاهی درگیر کرد. از ثبت دوستان و خانواده‌ شروع کنند و به اسناد و منابع تاریخی علاقه‌مند شوند. وگرنه نسل‌ها از تاریخ دور می‌شوند و در دام هیجانات و اتفاق‌های دیگر می‌افتند.

دویست‌وهشتادونهمین برنامه شب خاطره

سه هم‌کلاسی، سه هم‌رزم

از خط روی کاغذ معلوم بود که یک دانش‌آموز کلاس دوم یا سوم ابتدایی آن را نوشته است. نوشته بود: «سلام برادر رزمنده، لطفاً وقتی شهید شدید، به بابام بگید به خوابم بیاد، من خیلی دلم براش تنگ شده، حمیدرضا عباسی، فرزند شهید کرم‌علی عباسی».

نخستین نشست نقد و جستاری بر تاریخ‌نگاری تاریخ شفاهی معاصر ایران

طرح تاریخ شفاهی هاروارد در بوته نقد

به هاروارد مأموریت داده شد بررسی کنند به چه علت در ایران انقلاب شد؟ دست ‌به‌ نقد‌ترین آدم‌ها هم کسانی بودند که به تازگی گریخته بودند و بیشتر از یک سال از مهاجرت‌شان نمی‌گذشت. موضوع آن‌قدر مهم بود که...

رونمایی از کتاب «پزشک پرواز»

زیبایی‌هایی دیدم که در هیچ متنی نبود

فاصله آن موشک با ما زیاد نبود. ما حس کردیم که بیمارستان به خود پیچید و از هم باز شد، طوری که مریض‌ها از روی تخت افتادند و ما دویدیم و آنها را روی تخت گذاشتیم. آنهایی که در اتاق‌ بودند...
1
...
 

ستاره‌های شلمچه-3

بچه‌ها بلافاصله در کانالی که نزدیک جاده بود سنگر گرفتند. هواپیماها دست‌بردار نبودند و هر بار که به آسمان نگاه می‌کردیم چند فروند از آنها را بالای سرمان می‌دیدیم. ناگهان بوی سیر در هوا پخش شد و بچه‌ها فریاد زدند: «گاز... گاز!»