خاطرات رجال در کتابخانه‌های دیجیتال ـ 2

وقایع 1320، هجوم نیروهای بیگانه و اشغال کشور، همزمان احساسات متفاوتی را در مردمی که در تهران شاهد و ناظر رویدادها بودند برانگیخت. سوای اکثریت بی‌نظر و پذیرای هر چه پیش آید،گروهی شر از راه رسیده را به فال‌نیک گرفتند، کناره‌گیری و رفتن رضاشاه را با شادی استقبال کردند و برخ آن را آغاز دوران «دموکراسی و حاکمیت ملی» و احیای آرمانهای مشروطیت به شمار آوردند.

خاطره فاطمه طباطبایی از روزهای پیش از اتقلاب

دکتر فاطمه طباطبایی، دختر مرحوم آیت‌الله العظمی سلطانی طباطبایی و نوه آیت‌الله العظمی صدر است. قرابت وی با امام موسی صدر، شهید محمدباقر صدر و پیوندش با مرحوم سیداحمد خمینی، همچنین درک محضر امام، او را در زمره زنان فاضله دوران معاصر قرار می‌دهد.

خاطرات رجال در کتابخانه‌های دیجیتال – 1

فضای نامحدود اینترنت مجالی فراخ و همگانی فراهم ساخته تا هر کس هر چه می‌خواهد بگوید و بنویسد. اما در میان انبوه حرّافی‌های اغلب بی‌مقدار، به شمار نه چندان کمی از شرح حال‌نویسی و خاطرات‌گوییِ کسانی برمی‌خوریم که هر یک به مناسبتی و در موردی – از سیاست و قضا و اقتصاد گرفته تا فرهنگ و هنر و ورزش... – در دوره‌ای از تاریخ معاصر ایران تأثیرگذار بوده‌اند.

پیش از آنکه هاشمی رتوش شود

کتاب هاشمی بدون رتوش، هم اسمش و هم خودش بیش از آنکه معلول و حاصل یک برنامه‌ریزی و تحقیق و مطالعات از قبل باشد، نتیجه بخت و اقبال و تصادف بود. اوایل سال تحصیلی 79 ـ 78 بود. اصلاحات در اوج محبوبیت و اقبال بود و اصلاح‌طلبان در فراز ابرهای اقبال عمومی در دانشگاه‌ها و در میان نخبگان و اقشار و لایه‌های تحصیلکرده جامعه، برخی از چهره‌های اصلاح‌طلب وارد بسیاری «خط قرمز»ها شده بودند و به نبش قبر بسیاری از مسائل «سربه مهر» پرداخته بودند.

خاطره هفده سال آوارگی به پایان می‌رسد

اواخر دی 1357وقتی خبر خروج شاه از کشور به گوشم رسید. غرق در شادی و سرور جشنی بر پا و با جوانان انقلابی بیروت جلساتی بر ضد حکومت ایران تشکیل دادیم. جوانان گفتند: روی پارچه‌ها چه بنویسیم؟ گفتم: صاحت وجوه الشاهات فی جمیع الساحات ( زشت باد چهره شاهان در سراسر جهان که شاه را مؤنث خطاب نمودم.

فدائیان اسلام در خاطرات

بنیان‌گذار فدائیان اسلام مجتبی نواب صفوی بود که به جرم فعالیتهای سیاسی، علیه پهلوی تیرباران شد. او در ۱۳۰۳ خورشیدی، در خانی آباد تهران متولد شد و در ۱۵ سالگی پدرش، از مخالفان دولت پهلوی اول را، ازدست داد. در ۱۳۲۲ نواب صفوی که فارق‌التحصیل مدرسه صنعتی آلمانی‌ها در ایران بود، به استخدام شرکت نفت درآمد و پس از مدت کوتاهی به آبادان منتقل شد. مدتی بعد در پی برخورد شدید یکی از متخصصین انگلیسی شرکت نفت با یکی از کارگران، نواب کارگران را به اعتراض و اجرای قصاص دعوت کرد.

از اسرای ایرانی درس‌ها آموختم

پی‌یر ریتر

26 مرداد ماه سال 69 مصادف شده است با آزادسازی آزادگان سرافرازکشورمان و به همین منظور برای زنده کردن آن ایام در راستای تجلیل از اسرای عزیز برای نخستین‌بار پس از حدود 20 سال به سراغ مردی رفتیم که آزاده نیست ولی مسؤولیت ثبت‌نام اسرای کشورمان را در آن سال‌ها در عراق برعهده داشت:

بخشی از سفرنامه‌ی مارک تواین به فرانسه

در سرتاسر تاریخ باستانی آمریکا، مردم این کشور از احساسات چند گانه‌ای که نسبت به اروپا داشتند رنج می‌بردند. به عنوان ساکنان دنیای جدید (آمریکا)، آنها مدعی آغاز تمدنی نوین با شلوده‌ای بهتر نسبت به فرهنگ فاسد اروپا شدند و اغلب از بالیدن به جذابیت‌های سرزمین‌شان لذت می‌بردند

در تمام سال‌های اسارت با دست راه می‌رفتم

بنفشه سام‌گیس

«عباس میرزایی» 15 ساله بود که در عملیات کربلای پنج هر دو پایش تیر خورد و اسیر شد. او و دو نفر دیگر، تنها کسانی بودند که از یک گردان 350 نفری زنده ماندند. عراقی‌ها، عباس 15 ساله را با یک نقشه علامت‌گذاری شده از مسیر برگشت و یک کلت عراقی و یک بی‌سیم اسیر کردند. «آن نقشه را برای خودم درست کرده بودم که در برگشت گم نشوم. بی‌سیم را هم پیدا کرده بودم. فکر کردند من نیروی اطلاعاتی هستم و من را نکشتند. اما هر عراقی به من می‌رسید من را لگد و کتک می‌زد. تا پایان عمرم این کتک‌ها را فراموش نمی‌کنم.»

روایت حسین محجوبی از طراحی پارک ساعی

پارک ساعی جزء فضاهای سبزی بود که در دهه 40 برای تهران در نظر گرفته و نهایتاً در سال 1342 ساخته شد. ساعی، ارزان‌ترین پارک تهران نیز بود. چون از نظر مشاور، هزینه زیادی برای احداث آن پرداخته نشد.
...
60
...
 
پاسخ کارشناسان به سؤالات تاریخ شفاهی

100 سؤال/34

در تدوین متن تاریخ شفاهی تا چه اندازه مجاز به استفاده از شیوه‌های روایت‌پردازی (هرچند ساده) هستیم؟
روایت‌پردازی در تاریخ شفاهی یعنی تدوین‌کننده به توصیف و تحلیل روایت بپردازد و تخیلات ذهنی خود را مکتوب نمایند. به نظر می‌رسد در آثاری که صرفاً در زمینه تاریخ شفاهی تولید می‌شوند، روایت‌پردازی چندان مطلوب نیست؛ زیرا تدوین‌کننده نسبت به وفاداری در متن اصلی احساس مسئولیت دارد و هرگونه دستبرد در روایت، نوعی تحریف در تاریخ محسوب می‌شود